1960 Roma Olimpiyatı

17. Yaz Oyunları olarak organize edilen Roma Olimpiyatı birçok yeniliğe sahne oldu. Onlardan bazılarını sizin için seçtim:

Roma Olimpiyatı 25 Ağustos – 11 Eylül 1960 günleri arasında Roma’da yapıldı. Şehir ilk Olimpiyatına aslında 1908 yılı için hazırlanmıştı ama 1906 yılında Vezüv Yanardağının patlaması ülkeyi finansal krize sokunca o yıl oyunlar Londra şehrine verilmişti. 1960 Olimpiyat oyunları için Brüksel, Tokyo, Mexico City, Budapeşte, Detroit ve Lozan aday olmuştu. Lozan, o tarihten sonra bir daha aday olmadı.

1-Stadio_Olimpico_Tiber

Resim: Roma Olimpiyat Stadyumu (Foto:wikipedia/Jüppsche)

Oyunlara 83 ülkeden 611 kadın, 4727 erkek, toplam 5338 sporcu katıldı. 17 spor dalında 150 müsabaka yapıldı.

Mayıs ayında şiddetli bir deprem felaketi yaşayan Şili, IOC tarafından yardım görerek Roma’ya gelebildi.

Fas, Sudan, Tunus, San Marino Olimpiyata ilk defa katıldılar. 1958 yılında birleşen Jamaika, Barbados, Trinidat Tobago Roma’ya Batı Hint Federasyonu olarak geldi. Aynı şekilde Mısır ve Suriye de Birleşik Arap Cumhuriyeti adı ile katıldılar.

Doğu ve Batı Alman takımları bu Olimpiyata da beraber katıldılar ancak bayrak konusunda uzun tartışmalar yapıldı.

Zenci beyaz ayırımı dolayısıyla Güney Afrika takımının katıldığı son oyun oldu. Bundan sonra ancak 1992 oyunlarında yer aldılar.

Çin’in katılımında da problemler yaşandı. Sonunda Çin Cumhuriyeti olarak katılmasına karar verildi.

Sovyetler Birliği ve Bulgaristan Kuzey Kore’nin de oyunlara kabul edilmesi için çaba gösterdi ama sadece Güney Kore Oyunlara katılabildi.

Daha sonra Yunanistan Kralı olan 2. Konstantin, Yelken branşında Dragon sınıfında ülkesine Altın Madalya kazandırdı.

Daha sonra Muhammed Ali olarak adını değiştirecek olan Boksör Cassius Clay, kariyerinin tek Olimpiyat Altın Madalyasını kazandı.

Çocuk Felcini yenerek koşmaya başlayan Amerikalı siyahi bayan atlet Wilma “The Tornado” Rudolph, kısa mesafe yarışlarında üç Altın kazanarak 60’lı yıllarda “Dünyanın En Hızlı Kadını” seçildi.

Amerikan Basketbol takımı arka arkaya beşinci Altın Madalyasını kazandı.

2-Rom1960 3-Olympic_torch_Rome_1960-JD

Resim: Olimpiyat Amblemi ve Meşale

Danimarkalı Yelkenci Paul Elvstrom, dört Olimpiyatta arka arkaya dördüncü Altın Madalyasını kazanan ilk sporcu oldu.

Macar Eskrimci Aladar Gerevich de (1932-36-48-52-56-60) altıncı Olimpiyatında takımı ile birlikte altıncı Altın Madalyasını kazandı. Arada iki Olimpiyatın harp dolayısıyla yapılmadığı düşünülürse sporcunun ne kadar uzun süre aktif olduğu anlaşılır.

Efsane atlet Abebe Bikila çıplak ayakla maraton koşarak Altın Madalya kazandı, bu Afrika kıtasına bir siyahi Afrikalı’nın kazandırdığı ilk Madalya oldu.

Japon erkek jimnastik takımı arka arkaya beş Olimpiyat Altını kazanacakları seriyi burada başlattı.

4-1960 Gert_Fredriksson

Resim: Gert Fredriksson’un doğum yeri olan Nyköping’deki Fredrikssons heykeli.

(Foto:wikipedia/Raphael Saulus)

İsveçli kanocu Gert Fredriksson, dördüncü olimpiyatında (1948-52-56-60) sekizinci Olimpiyat Madalyasını kazandı. (Altı Altın, bir Gümüş, bir Bronz)

1958 yılında Yılın Sporcusu seçilen Amerikalı atlet Rafer Johnson’ın, rakibi ve antrenman pertneri Tayvan’lı C. K. Yang karşında kazandığı Dekatlon, Olimpiyat tarihinin en çekişmeli müsabakalarından biri oldu ve sporcuya bir kez daha Yılın Sporcusu ünvanını getirdi. Johnson sporculuk kariyerinden sonra çeşitli filmlerde rol aldı, Kennedy’nin başkanlığı için çalıştı, Organizasyon Komitesinde yer aldığı 1984 Olimpiyatında Meşaleyi yaktı.

Avustralya’lı atlet Herb Elliot, 1500m yarışını 3.35.6 ile Dünya Rekoru kırarak bitirirken rakiplerine Olimpiyat tarihinde pek rastlanmayan bir fark attı.

Danimarkalı Bisikletçi Knud Enemark yarış sırasında kaza geçirdi ve kaldırıldığı hastanede öldü. Enemerk, Olimpiyatta ölen ikinci sporcu oldu. İlki, 1912 Olimpiyatında ölen Portekizli Maraton koşucusu Francisco Lazaro idi.

2004 Amerika seçimlerinde Yeşil Parti adayı olan Peter Cameio bu Olimpiyatta Venezuela adına yelken yarışlarına katıldı.

Armin Hary, 100 metrede rekor kırdı: 10.2.

Geleceğin İspanya Kraliçesi Sofia, Yunanistan adına yelken yarışlarına katıldı.

Bu Olimpiyata kadar altı kez Altın kazanan Hindistan Çim Hokeyi takımı bu kez Pakistan’a yenildi.

İlk defa Olimpiyat Oyunları birçok televizyon kanalı tarafından takip edildi ve naklen yayın için önemli miktarlarda ödemeler yapıldı.

Türkiye Roma’ya Atletizm 13 erkek, 3 kadın, Binicilik 3, Futbol 14, Güreş 16, Yelken 1, Yüzme 2 olmak üzere altı branşta 49 sporcu ile geldi. Açılış seremonisinde bayrağımızı (Gülle Atma)  Nuri Turan taşıdı.

5-1960mad

Resim: 1960 Roma Olimpiyat Madalyası

1960 Olimpiyatında Madalya sıralamasında Sovyetler Birliği 43 Altın, 29 Gümüş, 31 Bronz, toplam 103 Madalya ile en ön sırada yer aldı. Amerika (34-21-16) 71 Madalya ile ikinci, İtalya (13-10-13) 36 Madalya ile üçüncü oldu. Almanya (12-19-11) 42 ile dördüncü, Avustralya (8-8-6) 22 ile beşinci, Türkiye 7 Altın ve 2 Gümüş, toplam 9 Madalya ile altıncı sırada yer aldı.

Türkiye Kürek branşında Roma Olimpiyatına katılmadı. TMOK Başkanı Hüsamettin Güreli, Federasyon Başkanı Eftal Nogan idi.

1960 Roma Olimpiyatında Kürek branşında yedi tekne sınıfında yarışlar yapıldı. Albano gölünde yapılacak yarışlar için 2000 metre boyunda altı kulvarlık bir sabit parkur sistemi kuruldu. Bu sistem daha sonraları kürek yarışları için bir konsept olarak kabul edildi, adı da Albano Sistemi olarak kaldı.

6-Keller

Resim: Thomas Keller (Foto: Dutch National Archives)

Olimpiyattan iki yıl önce, 1958’de FISA başkanlığına Gaston Mühlegg’in yerine Thomas Keller seçildi. Keller, Grasshoper Club Zürih kürekçisiydi ve 1950 Avrupa Şampiyonasında Tek Çifte’de Bronz madalya kazanmıştı. Keller 1989 yılında vefatına kadar FISA başkanlığına devam etti. Keller başkanlığında FISA ilk olarak 1962 yılında Dünya Şampiyonası yapılmasına karar vermiş, 1974 yılından sonra da Dünya Şampiyonları her yıl düzenlenmeye başlamıştır.

1960 Roma Olimpiyatı Kürek yarışlarına 33 ülke 410 sporcuyla katıldı.

Sekiz Tek yarışında Almanya birinci, Kanada ikinci, Çekoslovakya üçüncü oldu.

15-1960 8+ Alman

Resim: Alman 8+ ekibi antrenör Karl Adam ile birlikte (Foto: RRK 08 Online)

Birinci gelen Alman ekibi bir yıl önce 1959 Avrupa Şampiyonasını kazandığında medyadaki etkisi çok büyük oldu ve ekip Almanya’da “Yılın Ekibi” seçildi. Roma Olimpiyatından dört yıl sonra 1964 yılında Avrupa Şampiyonu olan ekip Tokyo Olimpiyatında Amerikalılara geçilip Gümüş Madalya aldı, Karl Adam’ın antrene ettiği Alman Sekiz Tek ekibi 1962 yılında ilk defa düzenlenen Dünya Şampiyonasında Luzern’de de birinci oldu. Avrupa Şampiyonalarında 1963-1964-1965 yıllarında Altın Madalya kazandı ve 1968 Mexico’da tekrar Altın Madalyayı kazandı..

Ünlü antrenör Karl Adam’ın yetiştirdiği sporcular bu yıllarda ön plana çıkmaya başladı. Karl Adam 1959’dan 1968 yılına kadar yedi Dünya ve Avrupa Şampiyonu ekip ile iki Olimpiyat Birincisi Sekiz Tek yetiştirmiştir. Karl Adam ayrıca 1964 yılından 1976’ya kadar Ratzeburg Kürek Akademisini yönetmiştir.

Üçüncü gelen Çek ekibinin kürekçisi Bohumil Janousek dört sene sonra Tokyo Olimpiyatında da Bronz Madalya kazanacak, 1969 yılından 1976 yılında kadar İngiliz Milli Takımını çalıştıracak daha sonra da dünyaca ünlü Janousek Yarış futalarını imal eden bir şirket kuracaktı.

(Kaynak: OLİMPİYATLARDA KÜREK, 2014)

Reklamlar